علت زلزله :

دراثر فعل وانفعالات هسته اي (واكنش هاي هسته اي) كه درداخل گوشته وهسته زمين انجام ميگيردانرژي گرمايي زيادي آزاد مي شود. انرژي گرمايي حاصل ، سبب حركت وجابجاي ورقه هاي سنگ كره مي گردد. وحركت وجابجايي ورقه هاي سنگ كره به ويژه درمجاور مرز ورقه ها، باعث ايجاد نيروهايي مي شود كه منشاء فشار همه جانبه به سنگ ها بوده وسنگ ها تغيير شكل ميد هند تغير شك مزبور تاهنگاميكه ازمقاومت الاستيكي(كشساني) سنگ كمترباشد ادامه مي يابد وبدين ترتيب  ا نرژي درسنگ پیوسته ا نباشته میگردد.اما وقتی فشار وارده بیش از مقاومت الاستیکی سنگ باشد  ناگهان سنگ می شکند وانرژی ذخیره شده آن به صورت امواج لرزه ی در تمام جهات آزاد می گردد. که منجر به آزاد شدن انرژی وتکان خوردن زمین می شود.( زلزله به وقوع می پیوندد.)

معمولاً زلزله ها درمناطقی که دارای گسلهای قدیمی هستند روی میدهند  زیرا نیروهای وارد شده  حرکاتی درامتداد شکستگی ها ووگسل های قدیمی به وجود می آورندکه موجب به وجود آمدن امواج لرزه ای می شود گسلها سهل ترین راه رسیدن امواج لرزه ای به زمین می باشد ، ذكراين نكته مهم لازم است كه بدانيد ارتباط بين زلزله وگسل دوطرفه است، يعني همان طوريكه اشاره شد ، زلزله درمناطق داراي گسل، بيشتر رخ ميدهد، ولي رويداد زلزله دريك ناحيه سبب شكستگي ها يا گسل هاي جديدي مي شود وشرايط را براي زلزله هاي بعدي آماده تر مي كند .

شناسايي امواج زلزله :

 قبل ازهرچيز لازم است تعريف ازموج داشته باشيم، اصولاً انتشار هرگونه اختلال يا آشفتگي دريك محيط قابل كشسان(انعطاف پذير) را موج گويند.  مثلاً اگر سنگي را درداخل آب بيندازيم ،  آب شكلي خاصّي را به خود مي گيرد كه به آان موج مي گوييم. هر زلزله كه روي ميدهد سه نوع موج به نام هاي امواج طولي (امواج p)  امواج عرضي (امواج(s وامواج سطحي (امواجLR,Q) توليد مي كند .

1-    امواج طولي : به امواجي گفته مي شود كه امتداد انتشارآن بر امتداد ارتعاش آن منطبق باشد.يعني اينكه درهمان راستايي كه امواج منتشر مي شوند ، ارتعاش مي يابند. اين نوع امواج سريعترازستير امواج به دستگاه زلزله نگار مي رسند .

2-   امواج عرضي: به امواجي گفته مي شود كه امتداد ارتعاش آن برامتداد انتشارش عمود باشد. اين نوع امواج زمين را تكان ميدهند وخطر ناك هستند ودومين دسته امواجي مي باشند كه به دستگاه زلزله نگار ميرسند.

3-   امواج سطحي: خطرناك ترين موج هاي زلزله ، امواج سطحي هستند كه روي سطح زمين منتشر مي شوند وبه علت دامنه بزرگ (بالاوپايين بردن زياد زمين) خرابيهاي بسياري به بار مي آورند، ضمناً هرچه عمق كانوني زلزله به سطح زمين نزديك تر باشد، امواج سطحي قويتري تولي مي كند وتخريب بيشتري را سبب مي گردند . اين امواج بردو نوع اند موج لاويا (LQ) وموج رالي (LR) كه موج LQ بعدازموج S وموج LR بعداز LQ  يعني چهارمين موجي است كه به دستگاه زلزله نگار مي رسد.

علايم وقوع زلزله:

معمولاً قبل از وقوع زمين لرزه جريان آب زير زميني قطع وفشارچاه آرتزين كم مي شود. تغيير دررنگ ، بو ومزه ي آب هاي زير زميني منطقه حاصل مي گردد. ازخلال درزها، گازبي اثر رادون آ زاد مي شود. حيوانات رفتارهاي غير منتظره نشان ميدهند، مثلاً سگ ها واسب ها سر وصدا مي كنند وپرندگان خانگي همانند مرغ وخروس وبوقلمون بروي شاخه هاي درختان مي پرند . هم چنين سنگ هاي منطقه ، منبسط شده ودرآن درزها وشكستگيهاي كوچك بوجود مي آيد، كه موجب كاهش سرعت امواج P مي گردند. به كمك علائم فوق زلزله را مي توان تا حدودي پيشبيني كرد.

1-   ازنظر روحي خود تان را آماده كنيد مثلاً فرض كنيد كه يك هفته درزير آوار خواهيد ماند. زيرا تجربه زلزله هاي گذشته نشان داده كه افراد ي پس ازيكي دو هفته اززير آوار ها بيرون آورده شده اند ونجات يافته اند.